Det finst menneske vi helst ikkje vil møte. Menneske som har såra oss, svikta oss eller gjort noko vi meiner er urett. Kanskje kjenner vi framleis sinnet når vi tenkjer på dei. Kanskje har vi til og med gode grunnar til å vere sinte.
Det er lett å tenkje: Han fortener det. Ho må få kjenne korleis det er. For det ligg noko djupt menneskeleg i ønsket om å svare vondt med vondt. Når nokon angrip oss, vil vi forsvare oss. Når nokon sårer oss, vil vi slå tilbake. Når vi opplever urett, ønskjer vi at den som gjorde urett, skal få som fortent.
Men så kjem Jesus med ord som snur dette på hovudet: «Elsk fiendane dykkar, og be for dei som forfølgjer dykk.» Det er vanskelege ord. Kanskje noko av det mest krevjande Jesus seier.
Jesus seier ikkje at urett ikkje betyr noko. Han seier ikkje at vi skal godta alt eller late som om det vonde ikkje har skjedd. Å elske ein fiende betyr ikkje å gi slepp på grenser eller å slutte å stå opp mot urett. Men Jesus utfordrar oss til noko anna: å ikkje la det vonde vi møter, få bestemme kven vi sjølve blir.
Vi kan ikkje bestemme kva andre gjer mot oss. Men vi kan, i alle fall til ei viss grad, velje kva det vonde skal få gjere med oss. Det er kanskje dette som ligg bak Jesu ord om å «lønne vondt med godt». Det handlar ikkje om svakheit. Tvert imot. Det kan krevje mykje meir styrke å ikkje svare tilbake med same mynt.
Og kanskje er dette særleg utfordrande i vår tid. Vi lever i ei tid der det er lett å svare raskt og hardt. I kommentarfelt, i sosiale medium og i samfunnsdebatten kan usemje fort bli til fiendskap. Vi blir lett flinke til å dele verda inn i «oss» og «dei andre».
Kan vi vere usamde utan å bli fiendar? Kan vi stå opp mot urett utan å hate mennesket som står bak uretten? Kan vi svare med ro når andre svarar med sinne? Jesus ber oss ikkje om noko som er lett, men han ber oss om noko som er nødvendig. For dersom vondt alltid skal møtast med vondt – kvar skal då den vonde spiralen stoppe? Den må stoppe hos meg. Eller hos deg. Eller, helst hos oss alle.